Jeoloji Mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş: Türkiye’nin kırılmayacak hiçbir yeri yok

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Jeoloji Mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş, Türkiye’nin bir sarsıntı bölgesi olduğuna dikkat çekerek “Kuzey’de Avrasya levhası, Güney’de Arap levhası ortasında sıkışan bir Türkiye’nin kırılmayacak hiçbir yeri yoktur. Her taraf kırılır. Bu yüzden Türkiye bir zelzele bölgesi. Biz şuanda zelzele bilim olarak sarsıntının nerede ne vakit olacağını kesin bilmediğimize nazaran her yerde zelzele tehlikesi vardır” dedi.

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) eski öğretim üyesi Jeoloji Mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş, vatandaşların sarsıntı yönetmeliğini dikkate alması gerektiğini belirterek zelzele tehlikesini öğrenmek isteyen vatandaşların 2019 yılında yayınlanan sarsıntı tehlikesi haritasına bakması gerektiğini söyledi.

Trabzon’da yapı stokunun hayli makus olduğunu kaydeden Bektaş, “Bir yerin zelzeleden etkilenmesi için illa orada bir fayın olması gerekmiyor. Trabzon, Kahramanmaraş ve Elazığ sarsıntılarından etkilendi. Artık de Gümüşhane’deki 4 büyüklüğündeki zelzeleden etkilendi. 5 büyüklüğünde bir sarsıntı olsaydı bunun 10 katını hissedecekti. 6 büyüklüğünde bir zelzele olsaydı Trabzon 100 katı daha sallanacaktı. Trabzon’un kuzeyinde Karadeniz fayı var. Bu fay Trabzon yahut Karadeniz kıyısı tehdit ediyor. Lakin bu Karadeniz Fay Hattı’nda da bilgilerimiz çok az. Fayın suratını, sarsıntı tekrarlama müddetini bilmiyoruz. Zelzele güç üretimini bilmiyoruz. Bilmediğimiz faal zelzele üreten fay temel tehlikelidir. Karadeniz kıyısında Trabzon, Rize, Ordu benim korktuğum 3 husus var. Trabzon’da yapı stoku. Bu son derece zayıf. İkincisi Trabzon kıyı plajı üzerinde ve heyelanlı yamaç üzerinde kurulmuştur. Orta büyüklükteki bir zelzele her an bu heyelanlı alanları hareketlendirebilir. Bunun ötesinde taban çok makûs olduğu için gevşek bir yer olduğu için biz uzaktaki küçük sarsıntıları dahi burada hissedebiliyoruz. Bölgenin jeolojik özelliğinden ötürü bir sarsıntı büyütmesi kelam konusu. Üçüncü en korktuğum husus lokal yöneticilerin zelzele algısını hala önemsememiş olması. Trabzon zelzele bölgesi değildir algısı maalesef hala yıkılmış değil. Mahallî yöneticiler maalesef bu mevzuda hassas değil. Lokal yöneticilerin duyarsızlığı, tabanın zayıf olması ve yapı stokunun zayıf olması bölgenin en kıymetli sarsıntı tehlikesi ve riskidir. Nüfus ve kentleşme artıyor zelzeleden görebileceğimiz ziyan ile can ve mal kaybı buna nazaran artıyor. Gerekli tedbiri almamız lazım. Sarsıntıdan korkmayalım, zelzeleye karşı tedbir anmayan yöneticilerden yahut zelzele algısını oluşturmayan toplumdan korkalım” diye konuştu.

“DEPREMİN YERİ VE VAKTİNİ BUGÜNKÜ BİLİM BİLMİYOR”

“Bilim insanları görüşlerini açıklayabilir lakin burası tehlikelidir, burası tehlikeli değildir demek yanlışsız değil” diyen Bektaş, “Bugüne kadar Trabzon’da sarsıntı olmaz, burası sarsıntı bölgesi değil deniliyor bu bilgi eksikliğinden kaynaklanıyor. Geçen ay Karadeniz’de bir sarsıntı oldu. Beşerler sallandı. Demek oluyor ki, bilim beşerinin telaffuzundan daha çok tabiatın kendi hareketi, titretişimi oluşturduğu sarsıntı beşerler üzerinde daha fazla tesir yapabiliyor. Artık Trabzon’da olabiliyor diyorlar. Bir yerde sarsıntıdan etkilenmek için illa orada bir fayın olması gerekmiyor. Trabzon’da 300-400 kilometre güneydeki bir faydan etkileniyorsa, kuzeydeki 15-20 kilometre Karadeniz fayının ne yapacağını, ne vakit harekete geçeceğini bilmiyoruz. Bu fayın 1968 yılında 6.6 büyüklüğündeki sarsıntı ile Bartın’ı yıktı. O vakit Bartın bir kasabaydı artık ise bir vilayet. 2012 yılında Batum açıklarında fay 5.6 büyüklüğünde zelzele üretti. Bu zelzelenin artçıları Trabzon’a kadar geldi. Bunlar insanları harekete geçirebiliyor. Bilim insanlarının telaffuzlarından çok tabiatın oluşturduğu reaksiyon çok daha kıymetli oluyor. Bilim insanları görüşlerini açıklayabilir lakin burası tehlikelidir, burası tehlikeli değildir demek yanlışsız değil. İstanbul’da sarsıntı beklerken Trabzon’da da, Gümüşhane’de de, Konya’da da zelzele olur. Zelzelenin yeri ve vaktini bugünkü bilim bilmiyor” sözlerini kullandı.