Türk Eximbank Genel Müdürü Ali Güney, ihracatçılara sundukları dayanakta bu yıl 41 milyar dolara ulaşacaklarını öngördüklerini tabir ederek, bu yıl destekledikleri ihracatçı sayısının 16 bin 800’e ve KOBİ oranının da yüzde 84’e yükseldiğini bildirdi.
Güney, “Bankacılık Söyleşileri” kapsamında AA’ya yaptığı açıklamada, 2023’ün, global iktisatta enflasyonist baskıların hissedilmeye devam ettiği bir yıl olduğunu belirterek, gelişmiş ülkelerin daraltıcı para siyasetleri nedeniyle finansal şartların sıkılaştığı ve ekonomik aktivitenin yavaşlayarak da olsa sürdüğü bir yıl geçirdiklerini söyledi.
Artan jeopolitik riskler ve derinleşen krizler, emtia fiyatlarındaki hareketlilik ve iklim krizinin yansımalarının global iktisat üzerinde öteki kıymetli baskı ögeleri olarak öne çıktığını vurgulayan Güney, kelam konusu ögelere karşın global arz şartlarında ve tedarik zincirlerinde güzelleşmenin devam ettiğini gördüklerini, arz istikametli enflasyon baskıları azalmaya devam ederken sıkı para siyasetlerinin talep üzerindeki tesirlerinin de daha bariz olarak hissedilmeye başlandığını kaydetti.
Bu yıl gelişmiş ülke merkez bankalarının temkinli bir duruş sergilediğini gördüklerini lakin piyasalarda 2024’te gelişmiş ülke merkez bankalarının faiz indirimlerine başlayacağına yönelik beklentilerin öne çıktığını belirten Güney, “Bu noktada, devam eden jeopolitik tansiyonların ve Çin’in gayrimenkul krizinin belirsizlik ögeleri olarak ehemmiyetini koruduğunu vurgulamakta yarar görüyorum. Bunları göz önünde bulundurarak 2024’te de global iktisatta enflasyonist baskı ortamının ve zayıf büyüme kaygılarının gündemde kalacağını düşünmekteyim.” dedi.
Güney, Türkiye iktisadının, 2023’ün birinci yarısında sarsıntının ve genel seçimlerin yanı sıra global ekonomik aktivitedeki yavaşlamanın tesiri altında taraf bulduğunu, kelam konusu etkenlere karşın Türkiye’de ekonomik aktivitenin iç talebin dayanağıyla güçlü seyrini sürdürdüğünü, bu yılın birinci yarısında enflasyon oranının baz tesiri nedeniyle düşmeye başladığını söz etti.
“İHRACATÇILARIMIZA, KONJONKTÜREL AKSİLİKLERDEN EN AZ ETKİLENMELERİ YOLUNDA DAYANAK OLMAYA DEVAM EDECEĞİZ”
Ali Güney, haziran ayı prestijiyle nakdî sıkılaşma ve destekleyici tarafta uygulamaya alınan seçici kredi ve miktarsal sıkılaştırma adımlarının ön plana çıktığını vurgulayarak, iktisat idaresi tarafından makroihtiyati siyasetlerde atılan sadeleşme adımları sonrasında ticari kredilerde büyüme gözlenirken, ihracat ve yatırım kredilerinin hissesinin artmasıyla ticari kredi kompozisyonunun güzelleşmeye başladığını söyledi.
Sıkılaştırıcı para siyasetinin yansımasıyla yavaşlayan iç talebin, kişisel kredi büyümelerinde de ivme kaybına sebep olduğunu aktaran Güney, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Ekonomi idaresinin kredi akışının sağlıklı bir halde gelişmesini desteklemeye yönelik adımlar atması bölüm tarafında olumlu karşılanmıştır. Ayrıyeten ihracat artışı yoluyla büyüme ve cari süreçler istikrarında kalıcı düzgünleşme sağlamayı amaçlayan OVP (2024-2026) ve hazırlanmakta olan 12. Kalkınma Planı’nın (2024-2028) genel çerçevesiyle uyumlu halde reeskont kredilerinde finansman maliyeti düşürülmüş, KOBİ ve günlük kullanım limitleri yükseltilmiştir. Seçimden sonra uygulamaya alınan makroekonomik siyasetler dezenflasyon sürecini başlatmış, ihracatı ve üretimi önceliklendirecek seçici kredi uygulamaları ile cari açıkta yaşanan daralma sonucunda oluşan olumlu ortamla birlikte seçimden evvel 750 düzeyine çıkmış olan Türkiye CDS primi 300 puanın altına kadar gerilemiştir.
2024 yılında gelişmiş ülkelerde enflasyonist baskıların azalmaya devam edeceğini ve enflasyonun kalıcı bir formda düşüş patikasına girmesiyle birlikte siyaset faizlerinde indirimlerin başlamasını beklemekteyiz. Bunun yanı sıra sıkı duruş devam ettiği sürece değerli ihracat ortağımız olan gelişmiş ülkelerde ekonomik aktivitenin yavaş seyredeceğini ve bu durumun talep tarafıyla ihracatımızı olumsuz etkileme potansiyelinin olduğunu da öngörmekteyiz. Önümüzdeki periyotta de ülkemizin ihracat artışı yoluyla büyüme stratejisindeki kritik rolümüzün ve misyonumuzun bir gereği olarak ihracatçılarımızın konjonktürel aksiliklerden en az etkilenmeleri yolunda en kıymetli destekçileri olmaya devam edeceğiz.”
“İHRACAT VE YATIRIM KREDILERININ ÖN PLANA ÇIKTIĞI GÖRÜLMEKTE”
Türk Eximbank Genel Müdürü Güney, yeni iktisat idaresinin, haziran ayında başlattığı güçlü mali sıkılaştırma siyaseti ile enflasyonla kararlı bir formda çaba ettiğinin görüldüğünü tabir ederek, enflasyon gayeleri kapsamında atılan adımların tesirinin ferdi kredi büyümesindeki yavaşlamayla tesirini gösterdiğini kaydetti.
Güney, şöyle devam etti:
“Politika faizindeki kademeli artış ve sadeleştirme adımları sayesinde piyasa düzeneğinin daha tesirli olması sağlanmıştır. Böylelikle ticari kredi akışında olağanlaşma süreci başlamıştır. Mevduat ve kredi faizleri ortasındaki negatif makas tekrardan müspete dönmüştür. Ayrıyeten yüksek katma bedelli ve ihracat odaklı büyüme siyaseti kapsamında yapılan düzenlemeler ile ihracat ve yatırım kredilerinin ön plana çıktığı görülmektedir. Mevduat tarafında da faiz oranlarının artmasıyla birlikte finansal sistemde TL mevduatın hissesi artarken, kur muhafazalı ve döviz cinsi mevduatın hissesi gerilemektedir. Kelam konusu adımlar, finansal istikrara ek olarak nakdî transferi da güçlendirmektedir.
Bu gelişmeler ışığında, kademeli faiz artışının enflasyon beklentilerinin denetim altına alınmasıyla bir arada 2024 yılının birinci çeyreğinde sona ermesi ve nakdî sıkılaştırmanın birikimli tesirleriyle bir arada dezenflasyon sürecinin 2024’ün ikinci yarısından itibaren başlaması beklenmektedir. Dezenflasyon sürecinin başlamasından sonra enflasyon beklentilerindeki düşüşle birlikte TCMB’nin, siyaset faizinde yıl sonuna hakikat indirime gidebileceği öngörülmektedir.”
“Yüksek katma bedelli ihracat odaklı büyüme siyaseti izlenmesi önceliklendirilmiştir”
Ali Güney, bankacılık bölümünün sermaye yeterliliği bakımından güçlü görünümünü sürdürdüğünü vurgulayarak, bölümün sermaye yeterlilik rasyosunun ekim ayında yüzde 18,4 olduğunu, bu oranın Basel kriterleri çerçevesinde belirlenen yasal taban oran olan yüzde 8’in ve Türkiye’de gaye oran olarak belirlenen yüzde 12’nin epey üzerinde bulunduğunu bildirdi.
Sadeleşme süreci kapsamında, bankaların TL mevduatı artırıcı taraftaki zarurî karşılık ve menkul değer tesisi yükümlülüklerinin gevşetilmesiyle birlikte KKM dışı TL mevduat oranının da artış gösterdiğini kaydeden Güney, sadeleştirme adımlarının, bankacılık bölümünün kredi iştahını artırmada da tesirli olduğunu, finansmana erişim sorununun, önümüzdeki periyotta bilhassa ihracatı artıracak seçici alanlarda ortadan kalkacağını söyledi.
Güney, “Bu kapsamda, yüksek katma pahalı ihracat odaklı büyüme siyaseti izlenmesi önceliklendirilmiştir. TCMB de seçici kredi kullandırımını ve ihracatçıların finansmana erişimini desteklemek maksadıyla reeskont kredilerinde günlük limiti 1,5 milyar liradan 3 milyar liraya çıkarmıştır.” dedi.
“İHRACATI GELİŞTIRME AŞ KEFALETI ILE BANKAMIZ TARAFINDAN BUGÜNE KADAR 35,4 MİLYAR LİRA KREDİ KULLANDIRDIK”
Türk Eximbank olarak 23 şube ve 12 irtibat ofisi ile ihracatçılara hizmet vermeye devam ettiklerini hatırlatan Güney, şunları kaydetti:
“Böylece Türkiye ihracatının yüzde 94’ünün yapıldığı kentlerde fiziki olarak faaliyetlerimizi sürdürmekteyiz. 2022 yılında ihracatçılarımıza 19,6 milyar dolar nakdi kredi sağladık ve 25,3 milyar dolar fiyatındaki vadeli alacağı sigorta kapsamına alarak ihracatçılarımıza inançla satış yaptıkları bir ortam oluşturduk. 2023 yılı birinci 11 ayında ise toplam 38 milyar dolar dayanak sağladık ve 2023 sonunda 41 milyar dolar dayanak hacmine ulaşacağımızı öngörüyoruz. 2022 yılında yüzde 81’i KOBİ olmak üzere toplam 15 bin 440 ihracatçıya dayanak sağlarken, 2023 yılında desteklediğimiz ihracatçı sayısı 16 bin 800’e ve KOBİ oranı yüzde 84’e yükseldi.
İhracatçılarımızın finansmana erişimini kolaylaştırmak ve teminat meselelerinin tahliline katkı sağlamak maksadıyla Ticaret Bakanlığı uyumunda Türkiye İhracatçılar Meclisi ve Türk Eximbank iştirakiyle kurulan İhracatı Geliştirme AŞ kefaleti ile Bankamız tarafından bugüne kadar 35,4 milyar lira kredi kullandırdık.
Ayrıca, 2022 yılında yurt dışı sermaye piyasaları ve finansal kuruluşlardan 2,2 milyar dolar fiyatında fon temin eden Bankamız, 2023’ün kasım sonu prestijiyle 4,2 milyar dolar ek kaynak sağlayarak ihracatçılarımızın kullandırımına sundu. Başka taraftan, hudutta karbon vergisi uygulamasına ihracatçıları hazırlamak gayesiyle sürdürülebilirliği stratejimizin merkezine aldık ve son 3 yılda sürdürülebilirlik irtibatlı olarak yurt dışı finansal kuruluşlar ve sendikasyon kredileri ile yaklaşık 3,7 milyar dolar fon sağladık.
AB Yeşil Mutabakat ahengi kapsamında 2026 yılında uygulanmaya başlayacak olan hudutta karbon vergisi uygulamasına ihracatçıları hazırlamak ve bu alanda kullandırılmak üzere eser ve kaynak çeşitlendirme çalışmalarını süratli bir halde sürdürüyoruz. Türkiye’nin resmi ihracat dayanak kuruluşu olarak, ülkemizin ihracat maksatları ve ihracatçılarımızın gereksinimleri doğrultusunda faaliyetlerimizi sürdürmeye devam edeceğiz.”
“İHRACATÇILARIN DAHA ÇEVRECİ BİR ÜRETİM YAPISIYLA PAZAR HİSSELERİNİ ARTTIRMALARI İÇİN YANINDA OLACAĞIZ”
Ali Güney, 2024’te ihracatçıların yeşil dönüşümlerine ait yapacakları yatırımları desteklemeye yönelik yeni finansman programlarını hayata geçireceklerini söz ederek, “Böylece Hudutta Karbon Düzenleme Düzeneği’nin hayata geçmesiyle ülkemiz ihracatçılarının bu düzenlemeden olumsuz etkilenmemesi için, aksine daha çevreci bir üretim yapısıyla pazar hisselerini arttırmaları için yanlarında olacağız. Bu doğrultuda yurt dışından ülkemize değerli ölçüde kaynağın gelmesini sağlayarak ihracatçılarımızın dönüşümlerine en uygun maliyetli finansmanı sağlamak üzere yaptığımız çalışmaların son noktasına geldik.” dedi.
2024’ün, yazılım dalı başta olmak üzere hizmet ihracatçılarına, bunun yanı sıra yüksek teknolojili ve yüksek katma bedelli ihracatçılara sağladıkları dayanakları arttırdıkları bir yıl olacağını belirten Güney, yeni uygulamalarıyla bu ihracatçıların sağlayacağı ihracat artışını hem teminat hem finansman maliyeti ve hizmet kalitesi manasında destekleyeceklerini söyledi.
Türk Eximbank Stratejik Dönüşüm Programı kapsamında kredi ve sigorta süreçlerinde kıymetli iyileştirmeler yaparak ihracatçıların müşteri memnuniyetini arttırıcı aksiyonlar aldıklarını aktaran Güney, “2024’ün, bu iyileştirmelerin ihracatçılarımız tarafından daha besbelli hissedildiği bir yıl olacağına inanıyorum. Bu iyileştirmelerin kıymetli bir bileşeni olarak 2024’te, yenilenen dijital şubemiz ile daha kullanıcı dostu bir tasarım ve çok daha varlıklı süreç setleriyle ihracatçılarımızın karşısına çıkacağız. Böylelikle bilhassa şubelerimize uzak bölgelerde faaliyet gösteren KOBİ ölçekli ihracatçılarımıza yönelik kapsayıcılığımızın artacağına inanıyorum.” diye konuştu.
Teminat meselesinin tahliline yönelik gelişmelere de değinen Güney, şunları söyledi:
“Bu, uzun yıllardır ihracatçılarımızın ve münasebetiyle bizlerin gündeminde olan bir mevzuydu. Bu sebeple Türk Eximbank Stratejik Dönüşüm Programı kapsamında da en öncelikli olarak ele aldığımız bahislerden birisi teminat yapısını çeşitlendirerek ihracatçılarımızın finansmana erişimini kolaylaştırmaktı. Alışılmış bunun için risk ölçüm ve izleme yetkinlikleri başta olmak üzere kredi süreçlerimizin en uygun bölüm uygulamalarıyla hizalanmasını temin etmek gerekiyordu.
Bu alanda uzun vakit süren ayrıntılı çalışmalarımız sonucunda tesis ettiğimiz izleme ve yapay zeka takviyeli erken ikaz sistemleri aracılığıyla firmaların kredi riskinin faal idaresinde önemli uzaklık katettik ve kısa vakit evvel teminat siyasetlerimize yönelik yaptığımız kıymetli değişiklikleri hayata aldık. Böylelikle menkul değer rehni, Kredi Garanti Fonu ve İhracatı Geliştirme AŞ üzere kefalet kurumlarının kefaleti, ipotek ile gerçek ve hukukî kişi kefaletleri üzere bankacılık bölümünde genel kabul görmüş alternatif tipleri teminat kabul etmeye başladık.”
KAYNAK: AA
02:00
News
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
